DE WESTHOEK

Excursie naar de Westhoek 2002

 Naar website Olve

Wij waren gelukkig een slordige vijfentachtig jaar te laat.
Voor onze meer persoonlijke foto's Klik je hier.

Dinsdag 7 mei 2002 trokken de leerlingen van het vijfde jaar in het kader van de lessen geschiedenis naar ‘de Westhoek’. Hieronder vind je wat meer informatie en foto’s van deze boeiende uitstap:

 

1. Domein Raversijde

 

Als eerste puntje op ons programma stond het ‘Domein Raversijde’ te Oostende. In het beschermd duingebied van het voormalige Domein Prins Karel bevindt zich een unieke historische site: zestig constructies uit de twee wereldoorlogen, verbonden door twee kilometer open of onderaardse gangen. De site is bijzonder goed bewaard gebleven doordat prins Karel stelselmatig elke poging tot afbraak geweigerd heeft.

Onze leerlingen werden in een vijftal groepjes verdeeld en konden onder leiding van een ervaren gids eventjes de sfeer van ‘the longest day’ opsnuiven. In het openluchtmuseum zijn twee afzonderlijke wandelingen mogelijk. De eerste wandeling, waarbij de klemtoon vooral op de Eerste Wereldoorlog ligt, toont de stellingen van de batterij Aachen (gebouwd in 1915). Een tweede wandeling voert je doorheen de goedbewaarde stellingen van de batterij Saltzwedel neu (1941), die aanvankelijk moest instaan voor de verdediging van de Oostendse haven en na 1942 ingeschakeld werd in de Atlantikwall.

 

 

 

 

Nog even lekker in het zonnetje een hapje eten en dan weer de bus op richting IJzertoren, Vladslo en Passendale!

 

 

 

 

2. Militaire begraafplaatsen

 

Overal in de IJzerstreek herinneren kleine kerkhoven en monumenten allerhande aan de Eerste en Tweede Wereldoorlog. We bezochten het Duitse soldatenkerkhof te Vladslo, nabij Diskmuide, en het grootste Britse soldatenkerkhof, Tyne Cot, ten oosten van Passendale. Het verschil qua sfeer op beide kerkhoven merkten de leerlingen onmiddellijk!

 

 

Het Duitse soldatenkerkhof te Vladslo

 

Na de wapenstilstand waren er 670 Duitse soldatenkerkhoven waarvan de Duitse oorlogsgravencommissie er na concentratie van de meeste kleine begraafplaatsen 120 overhield. Tot 1954, want toen verliep de huurpacht van de meeste percelen. In tegenstelling met de Commonwealth War Graves waren de gronden met de Duitse oorlogsgraven niet voor eeuwig verworven. Ze werden ontruimd en de resten werden verzameld op vier plaatsen.

Een van deze vier overgebleven rustplaatsen ligt in Vladslo, de sfeer  is er ingetogen en sereen. Daar draagt  'Het Treurend Ouderpaar' van de Duitse expressionistische kunstenares Käthe Kollwitz in sterke mate toe bij. De twee beelden vormen een pakkende aanklacht tegen de oorlog.  Käthe Kollwitz maakte de beelden voor haar zoon Peter die in 1914 sneuvelde aan het Vlaamse front en nog altijd aan de voet van de beelden begraven ligt. Kollwitz roept de oorlog op met een treurend ouderpaar in plaats van met een heldhaftige soldaat. Begin 1996 wilde de kleinzoon van Käthe Kollwitz de beelden naar Berlijn halen. Hij vond ze te waardevol om hier blootgesteld te worden aan weer en wind en wilde in Vladslo kopieën plaatsen. Maar de Vlaamse overheid weigerde op het Duitse aanbod in te gaan.

 

 

Tyne Cot

 

Vervolgens trokken we naar ‘Tyne Cot’, de grootste begraafplaats van het Commonwealth. ‘Tyne Cot’, gelegen in het gebied waar zich in 1927 de slag om Passendale afspeelde, is het grootste Britse kerkhof: er liggen bijna 12.000 soldaten begraven waarvan 70% onbekend. Op de ‘Muur der Vermisten’ staan nog eens 34.888 namen. Waar komt de naam ‘Tyne Cot’ vandaan vroegen vele leerlingen zich af? Wel de ‘Tyne‘ is een rivier in Noord-Engeland en ‘cot’ of ‘cottage’ betekent huisje of hutje.  

Op elke militaire begraafplaats van het Commonwealth vinden we twee vaste waarden. Ten eerste staat er steeds een Offerkruis (Cross of Sacrifice) met het bronzen zwaard al symbool van de gelovige strijder. Op Tyne Cot werd dit Offerkruis op de resten van een Duitse bunker gebouwd. Ten tweede werd er voor de meeste begraafplaatsen ook een Register uitgegeven met de namen van de gesneuvelden, een plan van de graven, een kaart van de omgeving, enz. Voor de achtergebleven familieleden een tastbare herinnering, voor de vele bezoekers een bron van informatie.  

Op elke grafsteen - steeds dezelfde rechthoek in kalkzandsteen - staan naast het regimentsembleem een aantal gegevens over de gesneuvelde. Tenminste als ze bekend zijn, vaak is er alleen maar te lezen: "A Soldier of the Great War" en "Known unto God".

3. Flanders Fields in Ieper

 

Na ons bezoek aan de soldatenkerkhoven trokken we richting Ieper. Ieper is ontegensprekelijk verbonden met de Eerste Wereldoorlog. Deze stad lag op de frontlinie en werd nagenoeg volledig verwoest tijdens de Grote Oorlog. Een paar jaar geleden werd ter herinnering aan deze gruwel een uniek museum geopend, In Flanders Fields Museum, genoemd naar een gelijknamig gedicht van Lt.Col.J.McCrae. Het is een interactief museum dat je mee terugneemt naar de 'Grote Oorlog'. Je maakt de geschiedenis zelf mee, als soldaat of verpleegster, als inwoner van Ieper,... Historische voorwerpen, klank- en lichtevocatie, documentaires en maquettes wisselen elkaar af.

 

 

 

 

Voor meer info over het In Flanders Fields Museum: http://www.inflandersfields.be/

 

 

Na het bezoek aan het museum volgde nog een laatste opdracht: een wandelzoektocht door Ieper. Voor vele leerlingen een eerste kennismaking met de Meense Poort, Saint George’s Memorial Church, de oude Kloosterpoort, enz. Sommigen hadden hun wandelzoektocht wel heel snel opgelost, want na korte tijd konden we hen al terugvinden op een gezellig terrasje op de Grote Markt…

 

Voor meer info over de stad Ieper: www.Ieper.be

 

4. Poëzie uit de Eerste Wereldoorlog

 

Naast de lessen geschiedenis werden de leerlingen van 5 Latijn-Moderne Talen en 5 Economie-Moderne Talen ook in de Engelse les met de ‘Grote Oorlog’ geconfronteerd. Zo lazen, vertaalden en bespraken ze de twee bekende gedichten die je hieronder kan terugvinden: ‘In Flanders Fields’ van John McCrae en ‘Dulce et Decorum est’ van Wilfred Owen. Deze gedichten konden ze ook beluisteren in het In Flanders Fields Museum.

 

 

 

 

Click to return to 'The Heritage'

 

 

 

 

 

 

 

Click to return to the article

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Tekstvak: DULCE ET DECORUM EST1 Bent double, like old beggars under sacks, Knock-kneed, coughing like hags, we cursed through sludge, Till on the haunting flares2 we turned our backs And towards our distant rest3 began to trudge. Men marched asleep. Many had lost their boots But limped on, blood-shod. All went lame; all blind; Drunk with fatigue; deaf even to the hoots4 Of tired, outstripped5 Five-Nines6 that dropped behind. Gas!7 Gas! Quick, boys! – An ecstasy of fumbling, Fitting the clumsy helmets8 just in time; But someone still was yelling out and stumbling, And flound'ring like a man in fire or lime9 . . . Dim, through the misty panes10 and thick green light, As under a green sea, I saw him drowning. In all my dreams, before my helpless sight, He plunges at me, guttering,11 choking, drowning. If in some smothering dreams you too could pace Behind the wagon that we flung him in, And watch the white eyes writhing in his face, His hanging face, like a devil's sick of sin; If you could hear, at every jolt, the blood Come gargling from the froth-corrupted lungs, Obscene as cancer, bitter as the cud12 Of vile, incurable sores on innocent tongues, My friend, you would not tell with such high zest13 To children ardent14 for some desperate glory, The old Lie; Dulce et Decorum est Pro patria mori. Wilfred Owen, 8 October 1917 1 DULCE ET DECORUM EST - the first words of a Latin saying (taken from an ode by Horace). The words were widely understood and often quoted at the start of the First World War. The full saying ends the poem: Dulce et decorum est pro patria mori - it is sweet and right to die for your country. i.e. it is a wonderful and great honour to fight and die for your country 2 rockets which were sent up to burn with a brilliant glare to light up men and other targets in the area between the front lines 3 a camp away from the front line where exhausted soldiers might rest for a few days, or longer 4 the noise made by the shells rushing through the air 5 outpaced, the soldiers have struggled beyond the reach of these shells which are now falling behind them as they struggle away from the scene of battle 6 Five-Nines - 5.9 calibre explosive shells 7 poison gas. From the symptoms it would appear to be chlorine or phosgene gas. The filling of the lungs with fluid had the same effects as when a person drowned 8 the early name for gas masks 9 a white chalky substance which can burn live tissue 10 the glass in the eyepieces of the gas masks 11 Owen probably meant flickering out like a candle or gurgling like water draining down a gutter, referring to the sounds in the throat of the choking man, or it might be a sound partly like stuttering and partly like gurgling 12 normally the regurgitated grass that cows chew; here a similar looking material was issuing from the soldier's mouth 13 high zest - idealistic enthusiasm, keenly believing in the rightness of the idea 14 keen

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 





5. Enkele reacties van de leerlingen


Na hun excursie naar de ‘Westhoek’ kregen de leerlingen van 5Lmt en 5Ecmt, eveneens voor de les Engels, nog een korte schrijfopdracht: ‘In Flanders Fields: Impressions’. Hier volgen enkele korte reacties:

 

 

v     ‘I thought it would be another boring excursion, but it wasn’t. Actually it was very interesting. It made me realise that war is cruel and that there’s never a winner.’ Mieke

 

v     ‘I found it shocking that so many people died and that we still haven’t learned from the mistakes that were made then. It was depressing to see al those graves. The statues from Kollwitz moved me very much.’ Wim

 

v     ‘It’s not that I didn’t like the museum, but there was too much! And the cemeteries were more realistic. I do think we spent too much time in the bus, but that’s normal, I guess. I really learned much more about the war and that is the most important thing.’ Charlotte

 

v     ‘In the ‘In Flanders Fields Museum’ I got emotional by the poem telling.’ Saskia

 

v     ‘When we got to the German cemetery I was surprised because I hadn’t expected such a sober and peaceful place. Actually I liked it more than the British cemetery, which was so straight and military.’ Sophie

 

v     ‘The museum was probably the most fascinating part of the trip. It gave a good impression of how it must have been in the battlefields.’ Frederic

 

v     ‘The two cemeteries made a big impression on me. The museum was a little bit boring. I thought it would be different, more spectacular. But I enjoyed the trip!’  Rebekka

 

v     ‘The battery in Raversijde is very realistic. It gives a very good idea of how the soldiers lived and protected the coast. It was the nicest excursion this year!’ David

 

 

-----------

K. Bruyneel

Als je meer over De Grote Oorlog wil weten, een wereldautoriteit uit eigen huis huist Hier.